Najlepszy czas na zajście w ciążę

Dr Sarah Johnson

Wersja angielska sprawdzona przez Dr Sarah Johnson w kwi 01, 2020

W każdym cyklu kobieta jest płodna tylko przez kilka dni. Ponieważ wiele kobiet nie wie, kiedy następuje u nich okres płodny, jedna na dwie pary może próbować zajść w ciążę w niewłaściwym czasie, uprawiając seks w niewłaściwe dni1. Znajomość cyklu miesięcznego i wiedza o owulacji może zmaksymalizować Twoje szanse na poczęcie. Jeśli chcesz dowiedzieć się więcej i masz inne pytania dotyczące najlepszego momentu na zajście w ciążę, czytaj dalej.

1.
Kiedy należy uprawiać seks, aby zajść w ciążę?

Najlepszy czas, żeby starać się o dziecko to dni poprzedzające owulację i sam dzień owulacji (owulacja to proces, w którym z jajnika uwalniana jest komórka jajowa). Ponieważ plemniki mogą żyć w organizmie kobiety do 5 dni, współżycie w odpowiednim czasie w dniach poprzedzających owulację może również doprowadzić do zapłodnienia. 

Istnieje powszechny mit, że wszystkie kobiety mają 28-dniowy cykl, ale to nieprawda. W przypadku 52% cykli miesięcznych ich długość waha się 5 lub więcej dni2, więc stosowanie metody określającej moment owulacji może pomóc w poczęciu. 

2.
Czy możesz zajść w ciążę w każdym dniu w miesiącu?

Nie, musisz odbyć stosunek seksualny w dniach poprzedzających owulację i mniej więcej w jej czasie. Najbardziej płodne dni to dzień poprzedzający i dzień owulacji. Po owulacji komórka jajowa, która nie została zapłodniona, żyje tylko do 24 godzin. Metody wskazujące moment owulacji (po uwolnieniu komórki jajowej) nie zoptymalizują Twoich szans na zajście w ciążę w danym cyklu, ponieważ zanim się zorientujesz, jest już za późno na zapłodnienie. Natomiast szanse może zwiększyć świadomość, że zbliżasz się do owulacji.

3.
Jak mogę śledzić swoje płodne dni?

Śledzenie najbardziej płodnych dni może pomóc Ci w zaplanowaniu współżycia, które ma prowadzić do zajścia w ciążę. Poniżej znajduje się podsumowanie niektórych dostępnych metod:

  • Śledzenie poziomu hormonów
    Precyzyjnym sposobem na określenie dni płodnych jest monitorowanie poziomu hormonów. Wyrzut LH (hormonu luteinizującego) oznacza, że w ciągu najbliższych 24 do 36 godzin dojdzie do owulacji, więc test owulacyjny, który wykryje wyrzut LH, wskaże 2 najbardziej płodne dni.  Inne testy owulacyjne wykrywają również wzrost stężenia estrogenu, który następuje przed wyrzutem LH, określając większe okno płodności.
  • Korzystaj z aplikacji lub urządzeń do noszenia na sobie
    Aplikacje i niektóre urządzenia do noszenia na sobie (np. urządzenia śledzące kondycję fizyczną) wykorzystują metodę kalendarzową do określania dni płodnych. Śledzenie długości cykli miesięcznych może pomóc w stworzeniu ogólnego obrazu, ponieważ owulacja występuje zwykle między 12. a 15. dniem przed początkiem kolejnej miesiączki.  Długość cykli może jednak być różna, a moment owulacji może się różnić nawet w przypadku regularnych cykli. Inne urządzenia do noszenia obliczają Twoje płodne dni na podstawie podstawowej temperatury ciała (PTC).  
  • Zwróć uwagę na zmiany PTC
    Temperatura ciała w spoczynku lekko wzrasta po owulacji. Jeżeli będziesz mierzyć temperaturę ciała każdego ranka przed wstaniem z łóżka i będziesz ją rejestrować, zauważysz, że pojawia się określony wzór. Ponieważ jesteś najbardziej płodna na dwa lub trzy dni przed wzrostem PTC, gdy zorientujesz się, że komórka jajowa została uwolniona, będzie za późno.
  • Obserwuj zmiany w wydzielinie z pochwy
    Monitorowanie wydzieliny z pochwy również może być wskazówką dotyczącą najbardziej płodnych dni. Tuż przed uwolnieniem komórki jajowej śluz szyjkowy może być przezroczysty, wilgotny i rozciągliwy oraz bardziej przyjazny dla plemników. Po owulacji staje się on gęstszy, mętny i mniej obfity.  Wykorzystywanie tych objawów do śledzenia płodności może być zawodne i najlepiej stosować tę metodę po fachowym przeszkoleniu.  W przypadku wystąpienia nieprawidłowej wydzieliny należy zwrócić się do lekarza.    

4.
Jak śledzenie poziomu hormonów może wskazać najodpowiedniejszy czas na zajście w ciążę?

Śledzenie poziomu hormonów to precyzyjny sposób określenia dni płodnych i pomoc przy zajściu w ciążę.  

Wzrost poziomu estrogenu następuje przed owulacją i zidentyfikowanie tego wzrostu wskazuje, że masz zwiększone szanse na zajście w ciążę. Pod wpływem estrogenu wyściółka macicy zmienia się, aby stanowić przyjazne środowisko dla komórki jajowej, jeśli doszło do zapłodnienia.  Hormon ten zmienia również konsystencję śluzu szyjkowego, aby był on bardziej przyjazny dla plemników.

Wzrost ilości estrogenu powoduje uwolnienie innego hormonu, hormonu luteinizującego (LH). Ten wyrzut LH występuje zazwyczaj na 24 do 36 godzin przed owulacją, czyli procesem uwolnienia komórki jajowej z jajnika. Wyrzut LH wskazuje na początek 2 najbardziej płodnych dni, w których masz największe szanse na zajście w ciążę.  

Większość testów owulacyjnych wykrywa wyrzut LH, określając 2 najbardziej płodne dni. Możesz także wykonać testy owulacyjne, które wykrywają wzrost ilości estrogenów, dzięki czemu zidentyfikujesz większe okno płodności.  

5.
Jak długo będę starać się zajść w ciążę?

Niektóre kobiety zachodzą w ciążę szybciej niż inne. W rzeczywistości nawet w przypadku 40% kobiet zajście w ciążę zajmuje więcej czasu niż się oczekuje3, ale ponad 80% par zazwyczaj zachodzi w ciążę w ciągu roku, jeśli współżyją regularnie.4
Czas potrzebny na zajście w ciążę zależy od takich czynników, jak:

  • wiek, 
  • stan zdrowia, 
  • wywiad rodziny i przebyte choroby. 

Większość ekspertów zaleca, aby kobiety, które nie mogą zajść w ciążę w ciągu roku przed ukończeniem 35. roku życia, zgłosiły się na wizytę u lekarza. Jeśli masz 35 lat lub więcej, zgłoś się do lekarza, jeśli nie możesz zajść w ciążę po sześciu miesiącach podejmowania prób5. Jeśli masz więcej niż 40 lat, powinnaś udać się do lekarza od razu. 

6.
Jaki jest optymalny wiek do zajścia w ciążę?

Płodność kobiety zmniejsza się wraz z wiekiem. Tak więc wiek 20–30 lat to czas, w którym najprawdopodobniej jesteś płodna i masz największe szanse na zajście w ciążę. Nie musisz jednak zachodzić w ciążę między 20. a 30. rokiem życia (a jeśli masz 30–40 lat, jest na to jeszcze dużo czasu). Tak naprawdę według danych amerykańskich Centrów Kontroli i Prewencji Chorób (CDC) odsetek kobiet rodzących w przedziale 30–40 lat jest wyższy niż kobiet w wieku 20–30 lat6. Tak więc jeśli masz ponad 30 lat, jeszcze nie jest dla Ciebie za późno: możesz urodzić zdrowe dziecko i zajść w ciążę po 35. roku życia; warto porozmawiać z lekarzem, aby dać sobie jak największe szanse na poczęcie

Próba zajścia w ciążę to jeden z najbardziej ekscytujących okresów w życiu pary, a znajomość ciała i tego, kiedy jesteś najbardziej płodna, może pomóc w szybszym zajściu w ciążę.


Odnośniki do źródeł

  1. Johnson SR., et al. Hum. Repro. (2011) 26: i236
  2. Soumpasis I et al (2020) Human Reproduction Open.
  3. Badanie przeprowadzone na 5000 kobiet w USA, Wielkiej Brytanii, Niemczech, Włoszech i Chinach (2018).
  4. Wytyczne kliniczne NICE CG146 (2013) www.nice.org.uk/guidance/CG156
  5. https://www.cdc.gov/reproductivehealth/infertility/index.htm, data aktualizacji 16 stycznia 2019
  6. https://www.cdc.gov/nchs/data/vsrr/report002.pdf data publikacji czerwiec 2017